Quyền nuôi con là vấn đề nhạy cảm nhất trong vụ ly hôn. Pháp luật quy định cụ thể ai được quyền nuôi con, căn cứ Tòa án xem xét và quyền của người không trực tiếp nuôi con. Bài viết giải thích chi tiết để bạn hiểu đúng quy định và cách bảo vệ quyền lợi.
1. Nguyên tắc xác định quyền nuôi con khi ly hôn
Theo Điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014:
- Cha mẹ được quyền tự thỏa thuận về người trực tiếp nuôi con, nghĩa vụ cấp dưỡng (nếu thỏa thuận không trái pháp luật, bảo đảm quyền lợi của con);
- Nếu không thỏa thuận được, Tòa án quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con;
- Con dưới 36 tháng tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi, trừ khi người mẹ không đủ điều kiện;
- Con từ đủ 07 tuổi trở lên phải được hỏi ý kiến trước khi Tòa án quyết định.
2. Căn cứ Tòa án xem xét khi quyết định quyền nuôi con
Quyền lợi về mọi mặt của con là tiêu chí quan trọng nhất. Tòa án xem xét các yếu tố:
- Điều kiện vật chất: thu nhập ổn định, chỗ ở, khả năng chi trả cho việc học tập, sinh hoạt của con;
- Điều kiện tinh thần: tình cảm, sự chăm sóc, thời gian dành cho con, môi trường sống lành mạnh;
- Đạo đức, lối sống của cha mẹ (có bạo lực gia đình, nghiện ngập, cờ bạc… không);
- Nguyện vọng của con (nếu con đủ 07 tuổi trở lên);
- Việc con đang sống ổn định với ai, trường học, bạn bè hiện tại.
3. Người không trực tiếp nuôi con có quyền gì?
Theo Điều 82, 83 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, người không trực tiếp nuôi con có:
- Quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở;
- Nghĩa vụ cấp dưỡng cho con theo thỏa thuận hoặc theo quyết định của Tòa án;
- Trường hợp người trực tiếp nuôi con lạm dụng, không đảm bảo quyền lợi của con thì người kia có quyền yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con.
4. Có thể thay đổi người trực tiếp nuôi con không?
Theo Điều 84 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, người trực tiếp nuôi con có thể bị thay đổi khi:
- Người trực tiếp nuôi con không còn đủ điều kiện về vật chất, tinh thần;
- Người trực tiếp nuôi con lạm dụng tình dục, bạo lực, vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con;
- Người không trực tiếp nuôi con có điều kiện tốt hơn và con từ đủ 07 tuổi có nguyện vọng.
5. Lưu ý để giành quyền nuôi con
- Thu thập bằng chứng về thu nhập ổn định, nơi ở, thời gian chăm sóc con;
- Ghi lại bằng chứng người kia bỏ bê, bạo lực, vi phạm nghĩa vụ (nếu có);
- Duy trì môi trường sống ổn định cho con trong quá trình giải quyết ly hôn;
- Thể hiện thiện chí hợp tác, tránh xung đột trước mặt con.
Lưu ý: Nội dung bài viết mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn pháp lý. Liên hệ luật sư hoặc Tòa án có thẩm quyền để được hướng dẫn cụ thể cho trường hợp của bạn.