Chia tài sản khi ly hôn là vấn đề được nhiều cặp vợ chồng quan tâm nhất bên cạnh quyền nuôi con. Pháp luật quy định rõ đâu là tài sản chung, tài sản riêng và nguyên tắc chia khi ly hôn. Bài viết giải thích chi tiết để bạn hiểu đúng quyền lợi của mình.
1. Tài sản chung và tài sản riêng của vợ chồng
Tài sản chung (Điều 33 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014) gồm: tài sản do vợ chồng tạo ra, thu nhập do lao động, hoạt động sản xuất kinh doanh, hoa lợi lợi tức phát sinh từ tài sản riêng, và các thu nhập hợp pháp khác trong thời kỳ hôn nhân. Tài sản chung còn bao gồm tài sản mà vợ chồng được thừa kế chung hoặc được tặng cho chung.
Tài sản riêng (Điều 43 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014) gồm: tài sản có trước khi kết hôn, tài sản được thừa kế riêng, được tặng cho riêng trong thời kỳ hôn nhân, tài sản phục vụ nhu cầu thiết yếu của cá nhân, và tài sản hình thành từ tài sản riêng.
2. Nguyên tắc chia tài sản khi ly hôn
Theo Điều 59 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, khi ly hôn việc chia tài sản được thực hiện theo các nguyên tắc:
- Tài sản riêng của ai thì người đó được giữ nguyên;
- Tài sản chung được chia đôi, nhưng có tính đến công sức đóng góp của mỗi bên, hoàn cảnh gia đình, công sức duy trì phát triển tài sản;
- Bảo vệ quyền lợi hợp pháp của vợ, con chưa thành niên;
- Trường hợp vợ chồng có thỏa thuận về chế độ tài sản (hôn ước) thì áp dụng thỏa thuận đó.
Trên thực tế, Tòa án sẽ xem xét: ai là người trực tiếp nuôi con, ai đóng góp nhiều hơn về tài chính và công sức, lỗi dẫn đến ly hôn… để phân chia hợp lý, không nhất thiết chia đúng 50/50.
3. Nghĩa vụ về nợ chung
Nợ chung của vợ chồng phải được thanh toán từ tài sản chung. Nếu tài sản chung không đủ, hai bên phải liên đới chịu trách nhiệm bằng tài sản riêng theo quy định. Khi ly hôn, Tòa án sẽ xác định phần nghĩa vụ trả nợ của mỗi bên dựa trên công sức đóng góp và thỏa thuận.
4. Thỏa thuận chia tài sản khi ly hôn
Vợ chồng có thể tự thỏa thuận về việc chia tài sản trong đơn ly hôn (đặc biệt trong ly hôn thuận tình). Thỏa thuận phải lập thành văn bản, ghi rõ từng tài sản, giá trị và phần chia của mỗi bên. Tòa án sẽ công nhận nếu thỏa thuận không trái pháp luật, đạo đức xã hội và bảo đảm quyền lợi của con.
5. Thời hiệu yêu cầu chia tài sản sau ly hôn
Theo Điều 59 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, trong trường hợp chưa chia tài sản chung khi ly hôn, vợ chồng có quyền yêu cầu Tòa án chia tài sản sau ly hôn. Thời hiệu yêu cầu là 03 năm kể từ ngày bản án, quyết định ly hôn có hiệu lực (đối với trường hợp chia tài sản chung chưa được giải quyết).
6. Lưu ý quan trọng
- Nên thu thập đầy đủ giấy tờ chứng minh nguồn gốc tài sản (sổ đỏ, hợp đồng, giấy tờ giao dịch) để bảo vệ quyền lợi;
- Tài sản đứng tên một bên nhưng hình thành trong thời kỳ hôn nhân vẫn được coi là tài sản chung;
- Nếu có tranh chấp phức tạp, nên nhờ luật sư hỗ trợ để đảm bảo quyền lợi.
Lưu ý: Nội dung bài viết mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn pháp lý. Liên hệ luật sư hoặc Tòa án có thẩm quyền để được hướng dẫn cụ thể cho trường hợp của bạn.